سی امین جشنواره بین المللی فیلم های نوجوانان ایران
علیرضا شجاع‌نوری دبیر جشنواره کودک و نوجوان
تفکیک جشنواره کودک با نظر شورای راهبردی بود/ نوجوانان استحقاق جشنواره مستقل را دارند


دبیر اولین جشنواره مستقل نوجوانان و بیست و نهمین جشنواره کودک با اشاره به ضرورت تفکیک جشنواره به دلیل فاصله نسل‎ها گفت: با نظر شورای راهبردی این تصمیم گرفته شد. تفکیک جشنواره یک تصمیم جشنواره‌ای نیست یک تصمیم در سطح کلان سینمای مملکت است.
•    
خبرگزاری فارس_زهرا قزیلی: خبر تفکیک جشنواره‌ کودک و نوجوان از سوی رئیس سازمان سینمایی اعلام و واکنش های زیادی را برانگیخت.زیرا اکثر جامعه هنری خاطره تلخ تفکیک بخش بین الملل از سینمای ملی را در ذهن مرور کردند. عده‌ای معتقدند در تمام دنیا جشنواره های کودک کم تعداد هستند زیرا تولید در این حوزه محدود است و با تفکیک جشنواره کودک و نوجوان مشکلات این جشنواره با توجه به محل برگزاری آن که هر سال برای مدیران برگزاری جشنواره یک دغدغه به شمار می‌آید دو چندان خواهد شد. بهتر بود سازمان سینمایی قبل از تغییرات ساختاری به فکر مدیریت سازمان یافته جشنواره  باشند تا مشکلات به درستی مرتفع شود. علیرضا شجاع نوری مدیر فرهنگی که سالها در عرصه های مختلف در حوزه فرهنگ و هنر عملکرد قابل تاملی داشته است مدیریت این دوره از جشنواره  راعهده دار است او به بسیاری از ضعف های مدیریتی در حوزه فرهنگ اشاره دارد و معتقد است در طول سالها ضایعات بسیاری متوجه سینمای کودک و نوجوان به دلیل ضعف های مدیریتی بوده است اما معتقد است طرح تفکیک جشنواره کودک از نوجوان، بازنگری واقع بینانه و توجه درست به دو گروه سنی و تفکیک سنجیده سینمای آنان است. «علیرضا شجاع نوری» با سعه صدر در میان کثرت کارها، وقتی را در اختیار ما قرارداد تا درباره دلایل تفکیک سینمای کودک و نوجوان، چگونگی برگزاری اولین دوره جشنواره مستقل نوجوانان در همدان،  المپیاد فیلمسازی، حضور نوجوانان و فیلم هایی که به دفتر جشنواره رسیدند به گفت وگو بنشینیم . متن کامل گفت و گو درپی می آید:

*جداسازی بدون پیش زمینه نبود/عدم تمرکز ذهنی مخاطب،تبعات برگزاری جشنواره توامان کودک و نوجوان
امسال تجربه خوبی در تفکیک  بخش بین الملل نداشتیم، فیلمسازانی که در ابتدا موافق این جداسازی بودند بعد از ناکارآمدی این تفکیک، خود به منتقدان آن مبدل شدند، با توجه به سبقه شما در مدیریت فرهنگی چطور  تفکیک میان جشنواره کودک و نوجوان را بدون هیچ پیش زمینه ای در برنامه امسال قرار دادید؟
تفکیک جشنواره کودک و نوجوان با تفکیک بخش بین‌الملل از ملی بسیار متفاوت است. هرچند که با تفکیک بخش ملی و بین الملل هم به شخصه موافق هستم اما با سوالی که مطرح کردید احساس می کنم حساسیتی به مسئله «تفکیک» وجود دارد نه نسبت به نفس تفکیک . واقعیت این است که این جداسازی بدون پیش زمینه صورت نگرفته است . در سالهای اولیه که جشنواره در اصفهان برگزار می شد - در دوره‌های ششم تا نهم که من مسئولیت جشنواره را برعهده داشتم – سوال‌هایی از این دست  مطرح بود که چرا جشنواره با موضوع کودک و نوجوان با هم برگزار می شد ما هم در عمل می دیدیم برگزاری توامان دو موضوع، عدم تمرکز ذهنی هم در مخاطب و کمی هم در سازنده اثر به وجود می آورد. از همان سال‌ها صحبت بود و جزء نظریه هایی بود که راجع به آن بحث می شد اما هیچ گاه یک جمع تصمیم گیر و صاحب نظر دور هم جمع نشدند که راجع به این مهم تصمیم بگیرند. ضمن این که در آن زمان ضرورت جداسازی مانند امروز  حس نمی‌شد.

*فاصله نسل ها دلیل عمده تفکیک / نوجوانان استحقاق جشنواره مستقل را دارند
بر چه اساسی ضرورت تفکیک این روزها حس شده است؟
در سالهایی اختلاف نسل ها 25 سال بود اما امروز اگر نگوییم هر یکسال نسل تغییر می کنند، باید بگویم زیر 5 سال تغییر نسل را شاهد هستیم. در آن سالها می توانستیم کودکان ونوجوانان را در یک قاب ویک نسل ببینیم اما امروزه واقعیت این است که کودکان یک نسل جداگانه نسبت به نوجوانان هستند.
در صحبت هایتان اشاره کردید که در همان سالهای اولیه بحث این بود که این جشنواره تفکیک شود اما هیچ گاه صاحبان نظر و اندیشه این موارد را ارایه ندادند شاید شما به عنوان دبیر  جشنواره این پالس‌ها را می دیدید اما هیچ گاه به آن اشاره نشد شاید به همین دلیل است که پس از جداسازی جشنواره علامت سوال بزرگ می‌شود.
اگر این بحث ها هیچ گاه رسانه‌ای نشد، شاید یکی از دلایل آن کارهای مهمتر دیگری وجود داشته که انجام شده و ضرورت اینقدر حس نمی‌شد. تنها احساس می شد باید نسبت به این مساله دغدغه داشت. در آن سالها هنوز می توانستیم تحمل کنیم  و فاصله نسلی این قدر زیاد نبود اما در شرایط فعلی فاصله نسلی بسیار زیاد است و امروز با جداسازی جشنواره بهترین شکل ممکن را  در حال انجام هستیم و برای اولین بار نوجوانان جشنواره جدا  خواهند داشت. نوجوانان سرزمین ما استحقاق جشنواره ای مستقل با موضوع و شرایط سنی شان دارند و امیدواریم که در طی سالهای آینده شاهد تولد نسل های جدید فیلمسازی باشیم که متشکل از نوجوانانی هستند که از امسال توجه بیشتری به آن ها خواهد شد.

* فرصت خوب برای واکاوی نیاز نوجوانان
بسیاری معتقدند بایستی ریشه ای‌تر و با دقت نظر بیشتری به سراغ تفکیک دو جشنواره می‌رفتیم ما محصول آنچنانی برای ارایه به نوجوان نداریم . نوجوانانی که مشکل پسند و سخت گیر است و این روزها در معرض فیلم های جذاب خارجی هستند
اگر ما این تفکیک را انجام ندهیم نیاز به ساخت فیلم برای نوجوانان ملموس نخواهد شد و دوباره فیلم های نوجوانان با کودکان آماری را فراهم می آورد که باز هم در میان آمار و ارقام «نیاز» پررنگ نمی شود. در این شرایط که بحث تفکیک شکل گرفته این سوال به وجود آمده که فیلم قابل توجهی برای نوجوانان نداریم یعنی ذهن ها را به این سمت هدایت کردیم که نیاز وجود دارد و همین امر شروع ماجرا است . اگر ادامه بدهیم ذهن بیشتر به این سمت خواهد بود و سینمای ما فیلم های مورد نیاز نوجوانان را تولید خواهد کرد. دقیقاً به دلیل همین سوالی که مطرح کردید باید جشنواره نوجوان داشته باشیم و باید توجه ویژه به این قشر از جامعه داشته باشیم . برگزاری جشنواره مستقل نوجوانان به صورت دو سالانه فرصت خوبی برای فیلمسازانی فراهم می‌آورد تا بتواند  نیاز این نسل را واکاوی کند  و فیلم‌های مناسب بسازد. این جشنواره فرصت خوبی است که چرخ تولید برای فیلمسازی نوجوانان را به تحرک وا دارد.

*شتابزدگی وجود ندارد
اگر این تغییر را به صورت تدریجی در جوایز آغاز می کردیم و بعد از گذشت چند دوره به تفکیک و جداسازی جشنواره منجر می شد و فیلمساز آرام آرام به این نیاز توجه پیدا می کرد و در سطح بین الملل هم آمادگی لازم شکل می گرفت بهتر نبود. از سوی دیگر با این کار شتابزدگی در تفکیک احساس نمی شد.
شتابزدگی باید اینجا (دفتر جشنواره)حس شود که ما آن را حس نمی کنیم. همانطور که در نشست رسانه‌ای هم گفتم ما برای برگزاری جشنواره اعلام آمادگی کردیم ، اصفهان یا هر شهر دیگر آمادگی را داشته باشد جشنواره را برگزار می کنیم به این نقطه رسیدیم که اصفهان آمادگی لازم برای برگزاری جشنواره را در این دوره نداشت ولی همدان به شدت آمادگی برگزاری جشنواره را داشت.  درست در همین زمان بود که ضرورت و مطالعات ما در خصوص برگزاری جشنواره مستقل برای نوجوانان هم انجام شده بود و به دنبال اولین فرصت بودیم که این کار را انجام بدهیم به نظر خودمان بهترین وقت همین زمان  بود.

*تفکیک جشنواره تصمیم جشنواره‌ای نیست/ تفکیک جشنواره تصمیمی در سطح کلان سینما است
نظر شما با نظر شورای سیاستگذاری و راهبردی کودک و نوجوان در یک راستا بود.
با نظر شورای راهبردی این تصمیم گرفته شد تفکیک جشنواره یک تصمیم جشنواره ای نیست یک تصمیم در سطح کلان سینمای مملکت است و نظرات شورا و همه نظرات را بررسی کردیم و به این نتیجه رسیدیم .
در جشنواره ای که برگزار می شد نمی توانستیم اعلام کنیم جشنواره تفکیک می شود؟
هر دو روش ممکن بود.
فیلم های بین الملل متقاضی حضور در  جشنواره پیش از تفکیک اعلام آمادگی کردند، چه تمهیدی برای آثار ارایه شده در نظر دارید؟
ما فیلم ها را رد نمی کنیم فیلم های نوجوان را از کودک جدا می کنیم و فیلم های کودک را برای جشنواره اصفهان می گذاریم . زحمت به هدر رفته نخواهد بود فیلم ها در زمان دیگری دیده می شوند .

*144 متقاضی فیلم کوتاه و بلند از سینمای ایران/ 80 کشور متقاضی حضور در جشنواره
ممکن است درباره فیلم هایی که به جشنواره رسیدند آماری را در اختیار ما قرار دهید.
در بخش بین الملل 507 عنوان فیلم از 80 کشور متقاضی شرکت در جشنواره داریم که پس از تفکیک 84 فیلم سینمایی ، 47 فیلم کوتاه و نیمه بلند ، 36 فیلم پویانمایی بلند و 80 فیلم پویانمایی کوتاه است. بخش سینمای ایران 144 فیلم بلند و کوتاه متقاضی داریم 26 فیلم بلند سینمایی، 5 فیلم پویانمایی و عروسکی بلند، 72 فیلم کوتاه و نیمه بلند،46 فیلم کوتاه و بلند پویانمایی است.
سال تولید فیلم‌هایی ایران مربوط به چه زمانی است و آیا تفکیک شده است؟
بله فیلم های ایران تفکیک شده و در حال بازبینی است . تولید فیلم‌ها مربوط به دو سال گذشته است . طبق مقررات می‌توانیم تا سه سال گذشته فیلم‌ها را بپذیریم به این شرط که اکران نشده باشند و در جشنواره کودکان سال قبل هم شرکت نکرده باشند.
المپیاد برای دانش آموزان ما بسیار مهم است زیرا یک مسابقه بسیار مهم کشوری است  و بعد در رشته های مختلف در جهان  به رقابت می پردازند. دانش آموزان برای حضور در المپیاد از ماه ها و بعضاً سالها قبل خود را آماده می کنند. در المپیاد فیلمسازی که ایده بسیار خوبی است به نظر می‌رسد برای سال اول آماده سازی برای نوجوانی که باید تمام هنرهایی که با فیلمسازی در ارتباط است را بیاموزند زمان کمی باشد برای حضور دراین المپیاد و بیشتر جنبه نمایشی دارد.
مطمئن باشید المپیادهای دیگر هم در سال اول همین روال را طی کردند. باید از یک جایی شروع کنیم . ما قصد نداریم فیلمساز بسازیم ما می خواهیم پرونده فیلمسازی را به عنوان یک کار در ذهن یک نوجوان باز کنیم . علاقمندان برای حضور در المپیاد فیلمسازی  به دفتر انجمن سینمای جوانان ایران مراجعه می کنند و قصه شان را تعریف می کنند همین که قصه را تعریف کردند مشخص می شود که تعریفی از سینما دارد یا نه . حس وحال ادامه اش را دارند یا خیر. یک دوره کوتاه آموزشی برای افراد گذاشته می شود. ما نمی خواهیم  فیلم هایی بسازند که تمام شاخصه های فیلم های استاندارد را رعایت کرده باشند. به اندازه استعداد خودشان این کار را انجام بدهند.
ما بسیار خشنود و خرسند هستیم که بیش از 1000 نفر در دفاتر انجمن حضور پیدا کردند قصه ها را تعریف کردند امسال دوره اول این المپیاد برگزار می‌شود.  از هر استان سه نفر برگزیده در همدان حاضر می شوند و در کارگاه آموزشی شرکت می کنند، فیلم هایشان دیده می‌شود و فیلم‌های دیگران را می‌بینند. فیلم های بلند را می بینند و در بحث و گفت و گو ها شرکت می کنند و همین آموزندگی های زیادی را برایشان به همراه خواهد داشت. بعد استان برنده انتخاب می شود. اگر آموزش و پرورش همکاری کند و به استان برنده یک عنایت  ویژه داشته باشد به صورت جایزه می تواند مختصری به بودجه فرهنگی استان اضافه شود. مکانیزم آن را دوستان آموزش و پرورش باید در نظر بگیرند . از سال بعد مدارس بیشتر توجه می کنند .
اگر گزینه های دانش آموز برای اوقات فراغت ورزش و آموزش بوده از این پس  فیلمسازی هم در میان گزینه های عملی با حضور در انجمن سینمای جوان می تواند شکل بگیرد. بعد از برگزاری جشنواره المپیاد فیلمسازی متوقف نمی شود، فراخوان بعدی را خواهیم داد تا در طول سال برگزار شود در نظر داریم در جشنواره های استانی سینمای جوان فیلم های المپیادی ها رونمایی کنیم . در این راه بنیاد سینمایی فارابی و انجمن سینمای جوان بسیار همراه بودند.

*المپیاد فیلمسازی مخاطب آشنا به سینما می‌سازد/ به امید آن که 70 میلیون آشنا به فیلم داشته باشیم
اگربتوانیم چند سال متمادی این المپیاد را برگزار کنیم این امکان فراهم خواهد شد که گزینه سوم شغلی برای نوجوانان و جوانان فیلمسازی باشد و می‌تواند استعداد یابی کند. به امید آن روز که 70میلیون آشنای به فیلم و با سواد در این حوزه داشته باشیم چه اشکالی دارد دندانپزشک تجربه کوچک فیلمسازی در نوجوانی داشته باشد او در مقابل هر فیلمی تسلیم نیست ،یک مخاطب مسلح است که پیام فیلم را می گیرد. فرد آشنا به فیلم ، مخاطب فیلم های مبتذل و سریال های ترکیه ای نخواهد بود زیرا با سینما آشنا است  ومی داند سینمای ناب، بیان تصویرگری چیست؟ ممکن است هر شغلی داشته باشد اما چون فیلمسازی را  تجربه کرده به صورت جدی آن را دنبال می کند و اطلاعاتش را به روز می کند. ما موارد بسیاری داریم که افراد نمی توانند فیلم مناسب خودشان را انتخاب کنند و ببینند.  با این کار هم می خواهیم تولید کنندگان بهتر و هم مصرف کنندگان بهتر داشته باشیم این غایت آرزوی ماست که امیدواریم با المیپاد فیلمسازی رخ بدهد.
حرف‌های شما بسیار متین است. اما ما همیشه با این مشکل مواجه هستیم که سیاستگزاری ها مقطعی هستند زیرا عمر مدیریت فرهنگی در کشور کوتاه است.
من تا زمانی که خودم عهده دار مسئولیت باشم این مهم را دنبال می کنم  و عمل خواهم کرد.
این زمان ممکن است محدود به امسال باشد.
این ضعف مدیریت در همه ادارات دیده می شود من هم موافق نظر شما هستم . این نگرش نگاه به فیلمسازی را با این شوق آغاز کردم  که یک دوره 5ساله را بتوانم برنامه ریزی و عملیاتی کنم .

*تزلزل در مدیریت فرهنگی به برنامه‌ها آسیب می‌زند

این قول را هم گرفتید که دراین دوره 5 ساله مدیریت جشنواره را عهده دار باشید؟
تزلزلی که مدیریت ها وجود دارد به برنامه ها آسیب می‌زند.

*تغییر شغل را مانند مرگ می‌دانم
پایه ریزی برنامه‌ای را برای نوجوانان آغاز کردید که باید تداوم داشته باشد آیا در مدیریت فرهنگی کشور این توجه وجود دارد که این نوجوان بازیچه مدیریت فرهنگی نشود؟
من برای پاسخگویی به سوال شما ذیصلاح نیستم. من هم همین درد را دارم . این ضایعه را قبول دارم. آنچه که به من مربوط است این است که این احساس نگرانی از تعویض در مدیریت، نگذارد ذهنم را مشغول کند و کارم را تا آخرین لحظه که متصدی کار هستم به نحو احسن انجام بدهم. به همین خاطر تغییر پست و تغییر کار و شغل را مثل مرگ می‌دانم. مرگ هست و هر لحظه ممکن است رخ دهد اما تا آخرین لحظه قبل از مرگ باید زندگی کرد. به من هم ممکن است هر لحظه بگویند دیگر مدیر جشنواره نیستی من هم تا همان لحظه به وظایفم عمل خواهم کرد. این ضایعه زیاد بوده اگر درادامه 4 سال فعالیتم در جشنواره کودک حضور داشتم وضعیت سینمای کودک اینگونه نبود. اگر در ادامه 13سال فارابی در حوزه بین الملل  بودم و فعالیتم ادامه داشت الان وضعیت بین الملل سینما اینگونه نبود. اگر در ادامه 5 سال حضورم در  تامین برنامه خارجی سازمان صدا و سیما بودم الان وضعیت برنامه های خارجی این گونه نبود. عادت کردم که تا آخرین لحظه هر جایی که می توان یک خدمت فرهنگی کرد حاضر بشوم تا جایی که از من می خواهند باشم.

*سپردن امور جشنواره به جوانان و نوجوانان همدانی/ جهان زیر سایه درخت به ثمر نشسته المپیاد
کودکان با حضورشان در جشنواره کودک و نوجوان در سالهای گذشته شور و اشتیاق خاصی را با خودشان به همراه می آوردند.  کودکان به دلیل جداسازی حضور ندارند، نوجوانان هم برای اولین بار صاحب جشنواره شدند بیم آن می رود آنگونه که شایسته است از جشنواره استقبال شود.
ممکن است همانطور که شما از شور و اشتیاق کودکان در جشنواره صحبت می کنید تعبیر بی نظمی هم با حضور کودکان وجود داشته باشد . نوجوانان آرام هستند ولی این به این معنی نیست  که استقبال کم شود. ممکن است شورهای کودکانه اتفاق نیافتد اما زایش های نوجوانانه زیادی اتفاق می افتد. نوجوانان جدی تر پیگیر خواهند بود. تلاش می کنم تا جای که ممکن است امور جشنواره توسط جوانان و نوجوانان همدانی انجام شود و نقش آن ها تا جایی که امکان دارد فعال شود و کاررا به دست بگیرند. امیدواریم به جایی برسیم که به حضور ما هم نیاز نباشد و نوجوانان همه امور را به دست بگیرند دوست دارم این امر محقق شود. به امید روزی که نیاز به حضور من در جشنواره نباشد کار می‌کنم  و همه به جایی برسند که ما حتی تذکر کوچک هم ندهیم و از فعالیت جوانان و نوجوانان لذت ببریم. اگر درخت المپیاد به ثمر بنشیند جهان زیرسایه درخت این المپیاد خواهد نشست.
کد خبر: 46    |    تاریخ و زمان انتشار: شنبه 24 مرداد 1394 ساعت 11:58
International Children Film Festival
www.icff.ir







HTML hit counter